راهنمای مشتریان
نویسنده: محمد حقانی 1396/4/10
راهنمای مشتریان جهت همکاری با یک تصویرگر علمی
شما شخص یا سازمانی هستید که برای به اشتراک گذاری مطالب یا اکتشافات علمی خود با مخاطبان، به تصاویر منحصربه فرد نیاز دارید. مطالب علمی شما ممکن است در قالب کتاب، مقالات علمی پژوهشی، انیمیشن، کاتالوگ و غیره منتشر شود. تصویرگران علمی قادرند مفاهیم علمی پیچیده را درک کنند، تجزیه و تحلیل کنند و ماهیت مطالب را در قالب یک تصویرسازی علمی، دقیق، آموزشی و زیبا به شما ارائه دهند.
کار با یک تصویرگر علمی شاید برای شما یک تجربه جدید باشد. این راهنما که از سوالات متداول مشتریان تشکیل شده، به شما کمک خواهد کرد تا با مراحل خلق یک تصویرسازی علمی، قیمت گذاری، قوانین کپی رایت یا حق تکثیر و شیوه همکاری با یک تصویرگر علمی آشنا شوید. فرایند چنین مشارکتی که بین شما (مشتری) و خالق تصویر (تصویرگر علمی) صورت می گیرد، نشان دهنده ی همکاری منحصربه فردی است که در آن، علم و هنر، یکدیگر را ملاقات می کنند.
تصویرگر علمی چه کسی است؟
تصویرگران علمی، متخصصین میان رشته ای محسوب می شوند. آنها دارای دانش همزمان درعلوم پایه و هنرهای تجسمی هستند. در واقع باید گفت که آنها هنرمندانی در خدمت علم هستند. تصویرگران علمی با استفاده از مشاهدات آگاهانه ی علمی، همراه با مهارت های فنی و زیبایی شناسی، با دقت بسیار بالا، موضوعات علمی را به تصویر میکشند.
چگونه می توان یک تصویرگر علمی واجد شرایط یافت؟
یکی از اصلی ترین مسائلی که مشتریان ایرانی با آن مواجه هستند، یافتن یک تصویرگر علمیِ واجد شرایط در این کشور است. زیرا اگر مشتری و تصویرگر، دارای زبانِ مشترک و فرهنگ یکسانی باشند، ایجاد ارتباط و انتقال مفاهیم بین آن ها، بسیار آسان تر از زمانی است که تصویرگر مورد نظر، از یک کشورِ دیگر، برای همکاری در نظر گرفته شود. اما با توجه به این واقعیت که در ایران، بیشترِ تصویرگران در شاخه های دیگری غیر از تصویرسازی علمی فعالیت میکنند، بنابراین، یافتن یک تصویرگر علمیِ حرفهای کار چندان راحتی نیست. یکی از روشهایی که میتوان از آن برای یافتن تصویرگر علمی کمک گرفت، مراجعه به فهرست تصویرگران «دانشنامه تصویرسازی علمی» است.
راه دوم، جستجو در منابع اینترنتی، هم چون وبسایت ها و گالری های مجازی است، که در آن تصویرگران با تواناییها، سبک ها و ابزارهای مختلف، آثار خود را به نمایش می گذارند. راهکار سوم، تشکیل یک تیم دو نفره ی متشکل از تصویرگر و مشاور علمی است. به عنوان مثال می توان طراح، نقاش یا گرافیستی را در نظر گرفت که در زمینه های مختلفی فعالیت می کند و تاکنون به طور تخصصی به تصویرگری علمی نپرداخته است، اما از لحاظ توانایی و مهارت های هنری در سطح بسیار بالایی قرار دارد. لذا مشتری می تواند، در صورتی که آن هنرمند، به علم علاقه مند باشد، از او دعوت به همکاری نماید و جهت حفظ استانداردهای علمیِ کار، یک کارشناس علمی را نیز به عنوان مشاور در اختیار وی قرار دهد.
شایان ذکر است با وجود اینکه تصویرگران علمیِ حرفه ای از دانش علوم پایه برخوردار هستند، اما همکاریِ یک متخصص و کارشناسِ علمی با تصویرگر، علاوه بر بالا بردن سرعت اجرای پروژه، باعث می شود راه حل ها و ایده هایِ بصریِ بهتری در ذهن تصویرگر علمی شکل بگیرد. با توجه به این مطلب، مشتری می تواند با هزینه ی خود، یک کارشناس علمیِ مجرب را به تصویرگر معرفی کند تا او در طول انجام کار و در صورت نیاز، به تصویرگرِعلمی مشاوره دهد. تصویرگر نیز موظف است، صبورانه نکات علمیِ بیان شده توسط مشاور را در کار اعمال کند. البته در پروژه هایی مانند تولید کتاب-ها و مقالات علمی- پژوهشی، خودِ نویسنده یا پژوهشگر، کارِ مشاوره را نیز انجام می دهد.
خدمات تصویرسازی علمی چگونه ارائه می شود؟
یک پروژه با مذاکره تلفنی یا بوسیله ایمیل، مابین مشتری و تصویرگر به منظور بحث در مورد موضوع و الزامات پروژه آغاز می شود. به عنوان مثال: تصاویر برای چه رسانه ای استفاده خواهد شد؟ چه منابع علمی و اطلاعاتی در اختیار هنرمند قرار خواهد گرفت؟ مهلت انجام کار و بودجه مشتری چقدر است؟ میزان درخواست مشتری از حق تکثیر آثار به چه صورت است؟
یک پیشنهاد توسط تصویرگر به مشتری ارائه می شود که شامل توضیحات کاملی از محدودهی کار، براورد هزینهها، فرایند تایید و یا انجام تغییرات، تاریخ تحویل پروژه، میزان حق تکثیر، تاریخ پرداخت مبلغ و شرایط و مسئولیتهای دیگر می باشد.
بعد از انجام مذاکره و رسیدن به توافق بر سر قیمت و حق تکثیر، هر دو طرف، قرارداد را امضا می کنند و کار شروع می شود. (گاهی اوقات ممکن است پیش پرداخت برای شروع کار مورد نیاز باشد.)
تصویرگر موضوع را بررسی نموده و بعد از اطمینان از درک مفاهیم علمیِ متن مورد نظر، طرح اولیه یا اتود را برای بررسی دقیق و تصحیح برای مشتری ارسال می کند. بطور معمول بعد از یک یا دو بار رفع اشکال و ارسال مجدد به مشتری، طرح اولیه تایید می شود. ارتباط کامل بین مشتری و تصویرگر در این مرحله بسیار حیاتی است. زیرا بررسی دقیق اتود و طرح اولیه از اتلاف وقت، انرژی و هزینه جلوگیری می نماید. خطاهای علمی باید کشف شوند و بعد از تایید مشتری، تصویرگر می تواند وارد مرحله ی اجرا شود. لازم به ذکر است که بعد از تایید طرح اولیه، اگر حین اجرا یا بعد از اتمام کار، مشتری تقاضای تغییراتی در ساختار اولیه طرح را داشته باشد، هزینه این تغییرات به عهده ی شخص مشتری خواهد بود.
در طول اجرای کار، مشتری موظف است تا درصورت نیاز، اطلاعات یا منابع علمی لازم را در اختیار تصویرگر قرار دهد. اثر هنری نهایی جهت بررسی برای مشتری ارسال می شود. پس از تصویب کار، فایل ها با وضوح بالا برروی سی دی یا از طریق اینترنت تحویل داده می شوند. فاکتور نیز با محصول نهایی صادر می گردد و پرداخت وجه توسط مشتری بلافاصله صورت می گیرد.
تعرفه تصویرسازی علمی چقدر است؟
در مورد قیمتها هیچ استاندارد خاصی وجود ندارد. تصویرگران میتوانند بر مبنای پیچیدگی محتوا، مهارت، تجربه، شهرت و نیز میزان درخواست مشتری از حق تکثیر آثار، روی کار خود قیمتگذاری کنند.
در واقع تصویرسازی علمی، نوعی از خدمات محسوب میشود نه یک کالای قابل خرید و فروش. اما استفاده از یک تصویرسازی علمی به مجوز نیاز دارد. به طور کلی، استفادهی بیشتر مساوی است با مبلغ بالاتر. همچنین نوع بهرهبرداری از یک اثر هنری بر روی قیمتگذاری موثر است. برای مثال تصویری که در یک رقابت بازاریابی برای دارویی جدید استفاده میشود، ارزش اقتصادی بالاتری نسبت به تصویر مشابه، برای یک مقالهی علمی دارد.
برآورد هزینهها بر مبنای موارد زیر تعیین میشود:
الف) نوع رسانه: پوستر و بروشورهای تبلیغاتی، مجله، کتاب درسی، ژورنال علمی، وبسایت، نمایشگاه تجهیزات پزشکی، تلویزیون، نمایش زنده، پروژه های چند رسانهای
ب) استفادهی انحصاری یا محدود
ج) شهرت تصویرگر
توجه: اگر با محدودیت بودجه مواجه هستید، این مسئله را با تصویرگر علمی درمیان بگذارید و با یک دید واقعبینانه، در مورد بودجه و میزان انتظارات خود از وی به تفاهم برسید.
حق تکثیر یا کپی رایت چیست؟
حق تکثیر یا کپی رایت (به انگلیسی: Copyright)، مجموعهای از حقوق انحصاری است که به پدیدآورندهی یک اثرِ اصل و منحصربهفرد تعلق میگیرد و حقوقی از قبیل نشر، تکثیر و الگوبرداری از اثر را شامل میشود. در بیشتر حوزههای قضایی، حق نشر، از زمان آغاز پدید آمدن یک اثر به آن تعلق میگیرد و نیازی به ثبت اثر نیست. دارنده حق تکثیر میتواند حقوق خود را به شخص دیگری منتقل کند.
انواع مجوزها و حقوق تکثیر، کدامند؟
الف) حق تکثیر برای یک بار چاپ:
این نوع مجوز، به خریدار اجازه میدهد که تصویر را تنها یک بار در قالب چاپ (کاغذ و جوهر)، تنها به یک زبان (فارسی در ایران) و تنها در یک رسانه (برای مثال: کتاب) و مدت زمان محدود، منتشر کند.
ب) حق تکثیر آنلاین:
مجوز استفاده محدود از تصویر در نسخهی اینترنتی نشریه، اما فقط به همراه مقاله یا متن آن که در نسخه اصلی چاپ شده باشد.
ج) حق تکثیر نامحدودِ غیرانحصاری:
این مجوز به خریدار اجازهی استفاده از تصویر در تمامی انواع رسانهها (کتاب، مجله، بروشور...) و زبانهای مختلف را میدهد، اما زمان استفاده از آن ممکن است محدود باشد. اعطای این نوع مجوز، حالت انحصاری ندارد و تصویرگر میتواند بطور همزمان، امتیاز آن اثر را به مشتریان دیگر نیز بفروشد.
د) حق تکثیر نامحدود انحصاری:
این نوع مجوز به خریدار اجازه میدهد تا از یک تصویر در تمامی انواع رسانهها و یا زبانهای مختلف استفاده کند. مجوز نامحدود انحصاری اجازه میدهد تا آثار هنری، تنها توسط یک خریدار مورد استفاده قرار بگیرد و تصویرگر حق فروش آن به مشتریان دیگر را ندارد. اما این نوع مجوز نیز به یک دورهی زمانی خاص (برای مثال: پنج سال) محدود میشود و پس از سپری شدن آن دوره، حق تکثیرِ آثار، مجددا به تصویرگر باز میگردد.
هـ) انتقال امتیاز حق تکثیر:
این مجوز، انتقال مالکیت مادی و کامل اثر، از هنرمند به خریدار است. یک انتقال معتبر، باید بصورت کتبی و با امضای طرفین انجام شده باشد.